وقتی یک فرد کم‌سواد بیشتر از متولیان امر «توسعه» را می‌فهمد

لطفا ده دقیقه زمان بگذارید و این ویدئو را با تمام وجودتان تماشا کنید. سرمایه‌دارترین روستایی ایران کاری ندارم که این روستایی از چه راهی به اینجا رسیده است؛ عقاید و روش‌هایش چقدر درست است و درست نیست و چقدر از جهان اطرافش شناخت دارد. کاری ندارم که اتاق بالای طویله ۶۰۰ یورو می ارزد یا نه. کاری ندارم که چقدر در تبلیغ فرهنگ کشورش و فرهنگ «روستاگردی و طبیعت گردی» مؤثر بوده است یا نیست. کاری ندارم که های سیزن‌هایش تا چند وقت آینده حسابی پُر است. اگر من جایی توان و قدرتش را داشتم، همین فردا این فرد […]

معرفی کتاب «ما ایرانیان» مقصود فراستخواه

کتاب «ما ایرانیان» مقصود فراستخواه یکی از مهم ترین کتاب هایی است که برای فهم همه جانبه موضوع «توسعه و عقب ماندگی» باید خوانده شود. یکی از بزرگ ترین مزیت های کتاب حاضر در طرح مسئله هوشمندانه در ابتدای آن و سخن گفتن از عدم «ذات گرایی» خُلقیات معروف ایرانی است که همواره برای بسیاری از ما دست مایه و جان مایه صحبت و تا حد زیادی «تمسخر و تخریب» هم شده است. ساده ترین تا پیچیده ترین خلقیات ایرانی و بررسی کرونیک رفرنس های شناخت مردم ایران، از نخستین مسافران به ایران در قرون گذشته، دوره های سیاه تاریخ […]

مقیاس خرد و کلان

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “قلمروی خرد و کلان”

قلمروی خرد و کلان در توسعه به چه معناست؟ توسعه قلمروی حوزه خرد است یا کلان؟ تفاوت این دو در چیست؟ چگونه باید نگاه اجرایی رده های بالای حکومتی به قلمروی خرد و کلان باشد؟ بی توجهی به این مفهوم چه چیزی به بار می آورد؟ شناخت دقیق قلمروی خرد و کلان چه تأثیری بر مدیریت جمعی توسعه محور می گذارد؟ عمدتا اگر در حوزه توسعه بیندیشیم، سؤالات بسیار زیادی با تم «قلمروی خرد و کلان» و تفاوت و تفکیک و تأثیر آن در توسعه به ذهنمان متبادر می شود. در علوم مختلف این دو قلمرو با ادبیاتی متفاوت از […]

جامعه بی گفتگو و فرهنگ زبانی

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “جامعه بی گفتگو، ظرفیت های زبانی”

جامعه بی گفتگو – مقدمه در بررسی مسائل توسعه پایدار، عمدتا میتوان به دو بعد مهم توسعه اشاره کرد: بعد عملیاتی و مادی توسعه و بعد انسانی-عملکردی توسعه. بعد عملیاتی و مادی توسعه شامل برنامه هایی از اقتصاد، سیاست و جامعه است که در طیف «پیشرفت» جای گرفته اند. مسائلی نظیر نانوتکنولوژی، راه سازی، سدسازی و تربیت مهندس و بعد انسانی- عملکردی توسعه شامل برنامه هایی از اقتصاد، سیاست و جامعه است که در طیف «رشد و توسعه» جای می گیرند. نظیر تربیت انسانی، قانون پذیری، خرد گرایی، رواداری و چندفرهنگی. مهم ترین اصل برای ورود به بعد انسانی-عملکردی توسعه […]

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “فرهنگ شهرنشینی”

فرهنگ عشایری، فرهنگ روستایی و فرهنگ شهری تا کنون احتمالا به تفاوت های این واژه ها و مفاهیم با یکدیگر، در عین شباهت هایشان اندیشیده اید. شاید تا کنون برایتان مواردی پیش آمده باشد که بخواهید به دقت قلمروی این سه واژه و تعاریفشان را مورد بازنگری قرار دهید. عمدتا عادت فرهنگ زبانی جاری در کشور بر این است که در طبقه بندی «تمدن» این سه واژه را به ترتیب خاصی بچیند. حتی در ادبیات عمومی زبانی فارسی و تورکی (دیگر زبان ها را خبر ندارم) در اشاره به رفتارهای غیرمدنی اشخاص فرهنگ آن ها را به یک طبقه پایین […]

swarm

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “اصول توسعه یافتگی”

اصول توسعه یافتگی یا آیا توسعه پایدار نیاز به تسلسل علل ترتیبی دارد؟ در بیشتر متون توسعه، متفکران اصول تقریبا ثابتی را برای توسعه یافتگی در نظر می گیرند. اگر توسعه را در مفهوم نگاه کلان در مدیریت استراتژیک همزمان منابع سخت افزاری (طبیعی) و نرم افزاری (فکری – اجتماعی) در نظر بگیریم، می توان حداقل چهار گام مهم برای مسیر توسعه به صورت تقریبی ذیل در نظر گرفت: گام اول : سیستم سازی و نهاد سازی گام دوم: رشد اقتصادی و اقتصاد خصوصی ، پیشرفت علمی – نرم افزاری، ارتباطات گسترده بین المللی گام سوم: قانون پذیری، جامعه مدنی […]

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “توسعه پایدار چه چیزهایی نیست؟”

مقدمه در بیشتر بحث های توسعه، زمانی که از توسعه نیافتگی صحبت میشود بلافاصله آمارهایی از رشد و پیشرفت ارائه می گردند. آمارهایی که هر چند صحیح هستند اما دال بر توسعه یافتگی نیستند. هم چنان که قبلا توضیح داده شده است مفاهیم رشد و توسعه و پیشرفت با همدیگر متفاوتند و نباید به جای همدیگر به کار گرفته شوند. به نظر می رسد بیشتر اختلاف نظرها از تفاوت در تعریف «شاخص های توسعه» بوده باشد. بدین سان در این نوشته به بررسی و تعریف شاخص های توسعه و تفاوت های آن ها با شاخص های رشد و پیشرفت می […]

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “مسئله اخلاق و اقتصاد”

مقدمه در سلسله نوشتارهای «چرا توسعه پایدار زمان بر است؟» به بررسی مفاهیم توسعه ای و چرایی های توسعه نیافتگی می پردازیم. در نوشته های پیشین نقش «جامعه کوتاه مدت و رشد اقتصادی» را بررسی کردیم. در این نوشته قرار است در مورد تأثیر وزن جامعه شناختی اخلاق بر اقتصاد در هشتاد سال گذشته و این که چرا ما توسعه نمی یابیم بپردازیم. شایان توجه است که کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن صرفا بیانگر نظرات، عقیده ها، آموخته ها و تجربیات شخصی نویسنده اش می باشد و ممکن است در همه بخش های آن حاوی کژتابی، […]

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ “جامعه کوتاه مدت”

چرا توسعه پایدار زمان بر است؟ بخش اول – جامعه کوتاه مدت مقدمه  قبلا در یک سلسله توئیت به طور مختصر در مورد چرایی امکان ناپذیری اعمال مدل های توسعه پایدار بر ایران صحبت کرده ام. آن جا به صورت مختصر نوشتم تا مجالی باشد که هر کدام را به صورت کامل و با جزییات زیاد تحت نگارش درآورم. پروسه ای که به زعم من بیش از  چند روز نمی کشید، تا هفته ها طول کشید و در این چند مدت طبیعتا به دلیل درگیر بودن در فرآیند مطالعه و تفکر نخواستم مطلبی بنویسم. هر چند هر آن چه که […]

چگونه باید از دام محتوا گریخت؟

از دام محتوا چگونه باید گریخت؟

از دام محتوا چگونه باید گریخت؟ مصداق سازی و مصداق یابی در کسب و کارهای داخلی چرا نمی توان در شهرستان ها یک کسب و کار اینترنتی با تعداد استفاده کننده بالا راه انداخت؟ چرا دیجی کالا و بامیلو و اسنپ در تهران متولد شده اند؟ چرا زوکربرگ و لری پیج و جف بزوس، هر سه توانستند در آمریکا کسب و کار میلیارد دلاری راه اندازی کنند و چرا این اتفاق در بریتانیا یا آفریقای جنوبی نمی افتد؟ چرا ما نمی توانیم اپ های Global بسازیم؟ چرا راهکارهای ارائه شده ما از سطح ملی نمی تواند فراتر رود؟ چرا روش […]

در لزوم نقد خویشتن: “شرم انقلابی درون ماست.”

در لزوم نقد خویشتن: “شرم انقلابی درون ماست.” شرم چیست و چرا یکی از اساسی ترین ملزومات توسعه پایدار «حس شرم جمعی» است؟ چرا باید در سطح ملی از مسائل بسیار زیادی «شرمسار» بود؟ شرمنده چه چیزی و چه کسی باشیم و چرا شرم انقلابی درون ماست؟ در این نوشته می کوشم این سؤالات را بیشتر و جدی تر بررسی کنم. این نوشته پس از بازخوانی کتاب “در ستایش شرم” از “قاضی مرادی” به رشته تحریر در می آید و لزوما برداشت و دیدگاه های شخصی نویسنده اش می باشد. لازم به ذکر نیست که نویسنده ضمن پذیرش حق نقد […]

در نقد خویشتن: دردنامه توسعه، ویرایش دوم

 دردنامه توسعه *** کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن صرفا بیانگر نظرات، آموخته ها، اندیشه ها و تجربیات شخصی نویسنده اش می باشد و ممکن است در همه بخش های آن حاوی کژتابی، کج فهمی و مملو از اشتباه باشد. نویسنده ضمن پذیرش حق نقد خواننده، با اعتقاد تردیدآمیزش به مرگ مؤلف، مسئولیت این نوشته در آینده را نمی پذیرد. این نوشته جز برای نقدهای آینده خود نویسنده، قابلیت ارجاع به عنوان رفرنس را ندارد. *** در نوشته پیشین از تفاوت توسعه نیافتگی سیاسی ملانزی و استرالیا که با هم تنها سه ساعت فاصله دارند نوشته شده است. […]

توسعه پایدار جهانی و اهداف آن

آیا ما عقب مانده ایم؟داستان رشد نیافتگی و  توسعه نیافتگی ما، در گفتگو با الهام

 توجه : این نوشته بسیار طولانی و بالغ بر ۱۲ هزار کلمه (سی صفحه) است. هر چند توصیه من استفاده از نسخه PDF آن برای راحت تر ارتباط برقرار کردن است، اما دوست دارم ویدئوها و لینک های بسیاری را که جهت کمک به فهم بهتر آن درج کرده ام را حتما ملاحظه بفرمایید.  آیا کشور ما عقب مانده است؟ در گفتگو با الهام الهام از دوستان قدیمی من است که هم اکنون به تدریس در دانشگاه تبریز مشغول شده است. سؤالی که وی از من در مورد “عقب ماندگی” پرسید، باعث شد تصمیم بگیرم یک بار دیگر همه دانسته […]

کریستال بیسموت

“درباره یادگیری کریستالی”، در گفتگو با سارا

به جای مقدمه درباره یادگیری کریستالی مطالب بسیار زیادی نوشته شده است. حداقل میتوانید چند صد پاسخ در زیر تمرین مربوط به آن در متمم ببینید. به نظرم آن فایل صوتی هنوز آن قدر شفاف و گویا و کامل است که ارائه هرگونه توضیح بیشتر در زمینه یادگیری کریستالی بی مورد باشد. به هر حال، آن چه در این نوشته می یابید، تنها بیان تجربیات و آموخته ها و ترسیم کریستال های یادگیری من است که سعی شده است تا حدی به «میکرو اکشن» ها و «گام های کوچک عملی» ترجمه شود. این نوشته قابلیت ارجاع به عنوان رفرنس ندارد […]

Thinking Monkey

در نقد خویشتن: در مورد رفتارهای بشری

*** کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن صرفا بیانگر نظرات، اندیشه ها و تجربه های شخصی نویسنده اش می باشد و ممکن است در همه بخش های آن حاوی کژتابی، کج فهمی و مملو از اشتباه باشد. نویسنده ضمن پذیرش حق نقد خواننده مسئولیت این نوشته در آینده را نمی پذیرد. این نوشته در آینده هدف نقد خود نویسنده قرار خواهد گرفت و بنابراین به جز آن به هیچ عنوان قابلیت ارجاع به عنوان رفرنس را ندارد. *** در نوشته پیشین، از وراثت و ژنتیک و رفتارهایی که از زمان درخت نشینی مان باقی مانده است نوشته […]

خشونت در ذات ماست

آقای برشت؛ خشونت “اتفاقا در ذات ماست”.

آیا خشونت در ذات ماست؟ آیا خشونت از خشونت فی نفسه پدید می آید یا تابع ساختارهایی است که بدون وجود خشونت ذاتا امکان وجود نمی یابند؟ خواندن این مطلب و تماشای ویدئوهای آن ممکن است برای شما آزار دهنده باشد. به هر صورت بررسی رفتارهای انسانی بدون داشتن شواهدی از خشونت در محیط زیست، امکان پذیر نبوده است.  *** کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن صرفا بیانگر نظرات، عقیده ها و اندیشه های شخصی نویسنده اش می باشد و ممکن است در همه بخش های آن حاوی کژتابی، کج فهمی و مملو از اشتباه باشد. نویسنده […]

آفات متدلوژیک تفکر در ایران

درباره «آفات متدولوژیک تفکر در ایران» با نگاهی به مقاله دکتر سریع القلم

آفات متدولوژیک تفکر در ایران *** کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن صرفا بیانگر نظرات، تجربه ها و اندیشه های شخصی نویسنده اش می باشد و با افتخار ممکن است در همه بخش های آن حاوی کژتابی، کج فهمی و مملو از اشتباه باشد. نویسنده ضمن پذیرش حق نقد خواننده، با اعتقاد “تردید آمیز” به مرگ مؤلف مسئولیت این نوشته در آینده را نمی پذیرد. این نوشته جز برای نقدهای آینده خود نویسنده قابلیت رفرنس به عنوان رفرنس را ندارد. ***   توجه: این مقاله بسیار طولانی و حدود سه هزار کلمه است. در صورتی که تمایل […]

دهکده های هزاره

دهکده های هزاره و تحول دیجیتال

دهکده های هزاره و تحول دیجیتال یادگیری تطبیقی از پروژه توسعه پایدار سازمان ملل در آفریقا *** در نوشتن این مطلب خلاصه ای از سه فصل اول کتاب های Blown to Bits و هم چنین The Age of Sustainable Development بهره برده شده است: تصاویر و مفاهیم از این دو کتاب و چند سایت اینترنتی و فیدخوان هایی است که به صورت مرتب برای اطلاع یافتن از داستان “توسعه پایدار” به آن ها مراجعه میکنم. بدیهی است این نوشته حاصل تلاشی برای یادگیری است و نویسنده با اطلاع و علم کامل به «مرگ نویسنده» این سطور را رقم می زند. […]

تکامل نمی آموزد، “از بین می برد”

تکامل نمی آموزد، از بین میبرد Evolution doesn’t teach, But Destroys Nicholas Nassim Taleb, The Black Swan تکامل نمی آموزد، از بین میبرد یا به قولی «نوسان می کند، ولی غرق نمی شود» *** کلیه مطالب این نوشته در همه بخش های آن، صرفا بیانگر نظرات، اندیشه ها و تجربه های شخصی نویسنده اش می باشد و “با افتخار” ممکن است مملو از کژتابی، کج فهمی و اشتباه بوده باشد. نویسنده ضمن پذیرش حق نقد خوانندگان، با اعتقاد «تردید آمیز» به «مرگ مؤلف» مسئولیت این نوشته در آینده را نمی پذیرد. این نوشته در آینده هدف نقد خود نویسنده اش […]